Spis treści
Stal nierdzewna to od wielu lat jeden z najpopularniejszych materiałów, niezbędny w niemal wszystkich gałęziach przemysłu, w budownictwie, ale też do wykonywania przedmiotów codziennego użytku, jak sztućce czy naczynia. Do jego głównych zalet zalicza się łatwość obróbki, żaroodporność, estetyczny wygląd, a także gładka powierzchnia, na której trudniej osadzają się zanieczyszczenia i łatwiej je zlikwidować. Wbrew swojej nazwie, nie jest całkowicie odporny na korozję, choć znacznie mniej na nią podatny w porównaniu z innymi metalami. Regularne czyszczenie stali nierdzewnej stanowi konieczność, aby zminimalizować ryzyko powstawania rdzy. W artykule postaramy się krótko omówić właściwości surowca oraz jak powinno wyglądać czyszczenie tego metalu.
Stal szlachetna a stal nierdzewna
Tych dwóch pojęć używa się często jako zamienników, czego w praktyce nie powinno się robić. Na miano szlachetnej zasługuje wyłącznie ta stal, którą wytapia się metodami o wysokim stopniu czystości. Stal, czyli stop żelaza z węglem, znana jest ludzkości od XIX wieku. Jednak dopiero obniżenie zawartości węgla oraz dodanie chromu – w ilości wynoszącej przynajmniej 11% – znacznie poprawiło parametry tego materiału. Tak powstały nierdzewki, jak powszechnie określa się stal nierdzewną.
Odporność na korozję to właśnie zasługa wysokiej zawartości chromu, który wchodząc w reakcję chemiczną z tlenem, tworzy niewidoczną dla oka warstwę zabezpieczającą przed działaniem czynników atmosferycznych oraz wielu kwaśnych substancji. Bariera przeciwko czynnikom powodującym rdzę jest samoodnawialna, jednak proces ten nie powtarza się w nieskończoność. Jeśli nie będziemy odpowiednio dbać o stal, to jej naturalna ochrona zużyje się znacznie wcześniej. Dobrze zatem nie tylko pamiętać o regularnej konserwacji, ale także unikać stosowania preparatów zawierających związki chemiczne wchodzące w niepożądane reakcje ze stalą.
Z tego względu każda mieszanka na bazie takich kwasów, jak związki chloru, fluoru czy jodu, to niewskazany środek do czyszczenia stali nierdzewnej. Unikać należy także szczotek silnie ściernych, np. z wełny stalowej, ponieważ w ten sposób łatwo uszkodzić antykorozyjną powierzchnię. Nie powinno się też dopuszczać do kontaktu ze stalą niestopową, bo w ten sposób następuje przyspieszone powstawanie korozji.
Czym czyścić stal nierdzewną?
Na rynku jest dostępnych wiele preparatów dedykowanych temu materiałowi. W większości przypadków wystarczą jednak preparaty o bardziej ogólnym przeznaczeniu. Podstawowy środek do czyszczenia stali nierdzewnej to woda. Bez problemu powinna usunąć lekkie zanieczyszczenia. Do większych przyda się łagodne mydło, amoniak lub ocet. Po dokonaniu tych czynności należy pamiętać o dokładnym wytarciu powierzchni delikatną szmatką.
Czyszczenie metalu w ten sposób, co najmniej raz w roku, bardzo mocno zmniejszy ryzyko powstawania korozji. Niestety, nie wyeliminuje go całkowicie. Jednak właściwe działanie pozwoli szybko i skutecznie usunąć wszystkie skutki. Do pozbycia się lekkiej rdzy można zastosować domowe środki z kwasem cytrynowym lub węglanem wapnia. W przypadku średnich przebarwień konieczne okazują się silniejsze preparaty, np. 10% roztwór kwasu fosforowego lub mieszanki na jego bazie. Substancja ta powinna pozostać na powierzchni przez dłuższy czas, od trzydziestu minut do godziny. Następnie należy zneutralizować kwas za pomocą łagodnych detergentów alkalicznych lub rozcieńczonego amoniaku.
Czyszczenie stali nierdzewnej przy pomocy specjalistycznych środków będzie konieczne w wypadku pojawienia się silnej rdzy. Jeśli nawet one okażą się nieskuteczne, pozostaje jedno rozwiązanie – skorzystanie z pomocy profesjonalnej firmy świadczących tego typu usługi. Jednak w zdecydowanej większości przypadków poradzimy sobie sami. Pamiętać tylko trzeba, aby po użyciu jakiejkolwiek substancji, dokładnie spłukiwać nierdzewki wodą, a następnie starannie je osuszać. Dzięki trzymaniu się tych zasad, przedmioty z nierdzewnej stali zachowają swój oryginalny wygląd przez dłuższy czas.